2 bin 800 yıllık mezarda şaşırtan keşif! İnsan saçlarında bulunan izler tarihe ışık tuttu

Sibirya'da yaklaşık 2 bin 800 yıl öncesine tarihlenen bir İskit mezarında gerçekleştirilen bilimsel incelemeler, antik toplulukların gündelik yaşamı ve ritüelleri hakkında yeni bilgiler ortaya çıkardı.

Araştırmacılar, mezar alanında 1.400'den fazla kenevir tohumu buldu. Bunun yanı sıra mezardaki insan kalıntılarından elde edilen saç örneklerinde de kenevirin etkin bileşenleriyle bağlantılı kimyasal izler tespit edildi.

Bu iki bulgunun birlikte değerlendirilmesi, kenevirin yalnızca yetiştirilen veya saklanan bir bitki olmadığını, insanlar tarafından tüketilmiş olabileceğini gösteriyor.

İNSAN SAÇLARINDA THC İLE İLİŞKİLİ İZLER BULUNDU

Araştırmanın en dikkat çekici bölümünü, insan saçları üzerinde gerçekleştirilen kimyasal analizler oluşturdu.

Bilim insanları, örneklerde kenevirin psikoaktif bileşeni tetrahidrokannabinol (THC) ile ilişkili maddelere rastladı.

Saç örneklerinde bu tür kimyasal izlerin bulunması, kişinin yaşamı sırasında ilgili maddeye maruz kalmış olabileceğine işaret ediyor.

Ancak araştırmacılar, elde edilen bulguların kenevirin hangi yöntemle tüketildiğini veya kullanımın ne sıklıkla gerçekleştiğini tek başına kesinleştirmediğini vurguluyor.

İSKİTLERİN YAŞAMINA İLİŞKİN YENİ İPUÇLARI

İskitler, milattan önce birinci binyılda Avrasya bozkırlarında yaşayan ve atlı yaşam kültürleriyle tanınan topluluklar arasında yer alıyordu.

Bu topluluklara ait mezarlarda daha önce de çeşitli bitki kalıntıları ve ritüel uygulamalarla bağlantılı nesneler bulunmuştu.

Yeni araştırma ise insan kalıntılarındaki kimyasal bulguları arkeolojik verilerle birlikte ele alması bakımından önem taşıyor.

Araştırmacılar, keşfin İskit toplumlarında kenevirin kullanım biçimlerinin anlaşılmasına katkı sağlayabileceğini değerlendiriyor.

ANTİK ÇAĞLARDA KENEVİR NASIL KULLANILIYORDU?

Kenevir, tarih boyunca farklı toplumlarda lif üretimi, çeşitli gündelik ihtiyaçlar ve ritüel uygulamalar için kullanılan bitkiler arasında yer aldı.

Antik kaynaklarda İskitlerin kenevirle bağlantılı uygulamalarına ilişkin anlatımlar da bulunuyor.

Bununla birlikte arkeolojik alanlarda kenevir tohumu bulunması, tek başına bitkinin zihin değiştirici etkilerinden yararlanıldığını kanıtlamıyor.

Yeni çalışmanın önemini artıran unsur, bitki kalıntılarının yanı sıra insan saçlarında da kimyasal izlerin saptanmış olması.

Bu durum, araştırmacılara antik toplulukların bitkiyle ilişkisini daha doğrudan inceleme olanağı sağlıyor.

KEŞİF NEDEN ÖNEMLİ?

Arkeolojik araştırmalarda antik insanların ne tükettiğini veya hangi maddelere maruz kaldığını belirlemek her zaman kolay olmuyor.

Binlerce yıl boyunca korunmuş insan kalıntılarından elde edilen kimyasal veriler, geçmişteki yaşam biçimlerini anlamak açısından değerli bilgiler sunabiliyor.

Sibirya'daki İskit mezarında ortaya çıkarılan bulgular da kenevirin antik dönemlerdeki kullanımına ilişkin tartışmalara yeni bilimsel veriler ekliyor.

Araştırmacılar, benzer yöntemlerin başka arkeolojik alanlarda uygulanmasının eski toplumların beslenme, sağlık ve ritüel alışkanlıkları hakkında daha fazla bilgi sağlayabileceğini belirtiyor.