Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, fon kriziyle ilgili yaptığı açıklamada, ''Nihai tasfiye biraz zaman alacak. Küçükleri ve para piyasasını önceliklendireceğiz. Ara ödeme için TBMM'de bir kanun teklifi görüşülüyor. Kanun geçtikten sonra hızlı bir şekilde 1 milyon TL'ye kadar ödemeler hızlı bir şekilde yapılacak. Bu hafta kanun geçer mi bilmiyorum ama SPK, MKK ve diğer ilgili kurumlar hazırlıklarını tamamladı.'' dedi.
Mehmet Şimşek katıldığı bir canlı yayında şunları söyledi:
Fon piyasasındaki tasfiye süreci hızlı gidiyor. Burada temel ilkeler belirlemiştik, bunun başında etkinlik adalet var. Burada kamu kaynağı kullanılmayacağı çok açık ifade edildi. Burada bir ara ödeme süreci belirlendi. Nihai tasfiye biraz zaman alacak. Küçükleri ve para piyasasını önceliklendireceğiz. Ara ödeme için TBMM'de bir kanun teklifi görüşülüyor. Kanun geçtikten sonra hızlı bir şekilde 1 milyon TL'ye kadar ödemeler hızlı bir şekilde yapılacak. Bu hafta kanun geçer mi bilmiyorum ama SPK, MKK ve diğer ilgili kurumlar hazırlıklarını tamamladı.
Tasfiyeyi Ziraat Bankası ve İş Bankası yapacak. Olağan ve olağanüstü tasfiye süreci var. Toplamda 131 fon ve 7 şirket tasfiye sürecine alındı. 66'sı tamamen tasfiye edildi ve olağan tasfiyeye tabi tutuldu.
Kamu kaynağı kesinlikle kullanılmayacak denilmişti bu aynı şekilde devam edecek 45747 hesaba 40,8 milyar TL ödeme yapıldı, 3 fonun normal tasfiyesi tamamlandı
Fonların değerleri şişirildiği için yatırımcılar 17 Eylül'deki değere göre yüzde 42 daha düşük ödeme aldılar. Para piyasasındakiler ise 17 Eylül'deki fiyattan ödemelerini aldılar. Hisse senedi yoğun fonlardaki yatırımcılar %58'ini geri alabildi ama para piyasası fonlarında yatırım yapmış olanlar 17 Eylül'deki rakamın %1'den fazla getirisiyle aldılar.
SPK, Hedef Portföy Yatırım şirketini de normal tasfiye sürecine tabi etti. Yöneticiler varlıkları getirip teslim ettiler. Bununla birlikte 4 şirketin tasfiye şirketinin tasfiyesi tamamlanmış olacak.
Tera, Pusula ve Atlas olağanüstü tasfiye sürecine tabi olacaklar. Görüşmeler sürüyor. Atlas'ın sahipleriyle görüşmeler dürüyor, fondan dışarı çıkarılan kaynağın geri getirilmesi konusunda irade ortaya koydular. Bu aşamada benim bir yorum yapmam doğru olmaz. SPK bir karar alırsa bizde gerekli bilgilendirmeleri yaparız.
Piyasa bozucu faaliyetlerden kazanım sağlayanların tümü tespit edildi, TMSF, Adalet Bakanlığı, MKK hepsi birlikte çalışıyor. 131 fon için 131 hesap açıldı. Gönüllü iade süreci devam ediyor. Bir miktar ödeme yapıldı. Birkaç yüz tane şirket var buradan nemalanan ve kişiler var.
10 milyon TL ve üzeri kar sağlayanlar için süreç başlatıldı, gönüllü iade hesabına ödeme yapılması istenecek. Bunların manipülasyona iştirak etme durumları var. Davete icabet etmezlerse hukuki süreç devam edecek. Buralardan elde edilen kaynaklarla yatırımcılar paralarını alabilecekler. 5. şirketin de olağan tasfiyeye girme durumu var. Yani geriye 2 şirket kalıyor. Fonlarda kalan haklar saklı ve üzerine gideceğiz.
Birlikte hareket edenlerin mal varlıklarına başvurulacak, hepsi tespit edildi ve savcılara iletildi.
2001 bankacılık kriziyle güçlü dersler çıkarıldı ve 2008 krizinde dünyada 1400 banka batarken, bizim bankalarımızın ilave sermaye ihtiyacı dahi olmadı. Kalıcı yasa tasarısının taslağını oluşturmuştuk ama tasfiyeyi tamamladıktan sonra sakin kafayla düzenlemeyi şekillendirelim istedik.
Piyasa bozucu faaliyetler, koordineli hareketler, içerden öğrenenlerin alış verişleri için yaptırımlar artırılacak, gözetim ve denetim artırılacak. Piyasa bozucu faaliyetlere çok güçlü tedbir ve yaptırımlar gelecek, kurumların kapasiteleri yeniden tasarlanıp, güçlendirilecek. Gerekirse bir kaç yüz vergi müfettişimizi bu kurullarda görevlendireceğiz, buralarda görevli olanların ücretlerinde de düzenleme yapacağız.
Şeffaflığı artıran ve bu tür manipülasyonların yapılmasının önünü kapatan bir çok düzenleme fon rehberiyle yapıldı, düzenlemeyi bu yıl TBMM'ye iletiriz ve kabul edilir diye umut ediyoruz.
Fon rehberi ertelenmeyecek, herkes hesabını kitabını öyle yapsın. Hazırlıklar yapıldıktan sonra sektörle tabiki istişare yapılacak.
Koordineli işlemler konusunda sürekli yaptırım ve güvenli süreç, ikincisi açıklanan fiili dolaşım oranlarının bağımsız kurumca doğrulanması önemsediğimiz iki konu. Manipülasyonun çoğu fiili dolaşımda gerçekleşiyor.
Muhtemelen gelecek ay kapsamlı bir düzenleme için istişareler yapılacak ve TBMM'ye sunulacak. Bu türden bir fon meselesinin yaşanmaması için ne gerekiyorsa yapılacak, tamahkarlara ve sahtekarlara bırakılmayacak kadar önemli bir alan. Yaptırımlara ve denetimlere ek olarak, bulaşıcılığın da nasıl önleneceği konusunda çalışacağız.
Sistemik risk olmadığını, doğrudan etkilerin sınırlı dolaylı etkilerin bir süre daha yaşanabileceğini başından itibaren söyledik.
Bankacılığa bulaşma riski yok denecek kadar az, bankaların fonlarada risk altındaki tutarı 1,3 milyar TL ve bu da 10 binde 2'ye denk geliyor. Geçen hafta cuma günü itibariyle fonlardan çıkış durdu. Fonlardan 644 milyar TL çıktı, 287 milyar TL'si yabancı çıkışları, çıkan para mevduata geçti. Bankalar dahil özel sektör tahvil piyasası büyüklüğü 1 trilyon TL.
Manipülasyona dahil olmayanlarla ilgili kredi garanti fonu kapsamında sektör bir süreç yürütürse buna olumlu bakarız ama biz Bakanlık olarak taraf olmayacağız, kamu kaynağı kullandırmayacağız.
MSCI'ın açıklaması son derece yapıcı, talepleri son derece makul ve süre vermiş olması bizim için önemli.
Son dönemde tüm gelişmekte olan ülkelerden çıkış söz konusu, riskten bir kaçış var, petrol fiyatlarındaki artış, küresel faiz artırımları da bunda etkili, MSCI'ın tümü %4 aşağıda, sadece bizdeki fon sorunundan endeks düşmüş gibi algılanmamalı, tüm bu gelişmelerden bağımsız değerlendirilemez bu süreç.
Türkiye ekonomisi son 3 yılda şoklara karşı dayanıklılığını ispat etti. Türk sermaye piyasası çok daha güçlü bir hale gelecek ve dünyadan da sermaye çekecek.
Önceliğimiz tasfiye sürecinin etkin, şeffaf ve hızlı şekilde tamamlanması, Meclis'ten geçer geçme de başka ülkelerle kıyaslanmayacak kadar hızlı tamamlanacak.
Sadece para politikası değil, makroihtiyati tedbirler üzerinden de bakıldığında bir yavaşlama olursa, hızla tepki verebiliriz, Bizim bu yıl bütçe açığı temkinli tahminimiz %3,1 düzeyinde ve gelişmekte olan ülkelerin ortalamasının yarısı düzeyinde.
